PMBok 7. Versiyonu Geliyor!

PMI (Project Management İnstitute) 2020′ nin son çeyreğinde PMBok (Proje Yönetimi Bilgi Birikim Kılavuzu) ‘ın 7. versiyonunu yayınlayacağını duyurdu. PMI kitabın 6. versiyonunu 2017 yılında yayınlamıştı. 6. versiyonda önceki versiyonlara göre radikal bir değişiklik bulunmuyordu. Birkaç bilgi alanı isim değişikliği yapılmış, proje süreçleri 47′ den 49′ a çıkartılmış ve Agile’ pratikleri proje yönetim süreçlerinde kullanımı anlatılmıştı. Fakat PMBok 7 ile radikal bir değişikliğe gidiliyor. Gelin bu değişikliklere biraz göz atalım…

‘PMBok 7 ile gelen en büyük değişiklik nedir?’ diye sorarsak: süreç bazlı yaklaşımdan ziyade prensiplere odaklanmak

PMBok un önceki versiyonlarında süreç bazlı yaklaşım bulunmaktadır. Başlatma – Planlama – Yürütme – İzleme ve Kontrol – Kapanış süreç grupları ve 10 bilgi alanı olmak üzere bunların içerisinde de 49 adet süreç vardı. Her süreç girdiler, araç / teknikler ve çıktılardan oluşmaktaydı. PMI bir proje içerisinde bu 49 süreci kullanmak zorunda olmadığınızı söyleyerek, bu kitabın bir kılavuz olduğunu, metodolojiye odaklanılması gerektiğini ve ihtiyaca göre bu süreçlerin kullanılması gerektiğini belirtmekteydi. Örneğin; eğer proje dış kaynak içermiyorsa Tedarik Yönetimi altında bulunan, Tedariklerin Yönetilmesi sürecini kullanma ihtiyacı bulunmamaktadır. Ya da tamamen iç kaynakla yapılan ve maliyet önceliği düşük olan bir projede Maliyet yönetiminin daha yumuşak bir şekilde uygulanabilir.

Fakat Agile yaklaşımlar hayatımıza girdikten ve özellikle popülerliği arttıktan sonra PMI’ ın Proje Yönetim yaklaşımı birçok kişi veya kurum tarafından ‘Geleneksel Proje Yönetimi’ olarak tanımlanmaya başlandı. ‘Proje Yönetimi’ kavramından uzak, başarısız waterfall projelerin gösterildiği veya sadece çevik çerçevelerin deneyimlendiği ortamlarda Proje Yönetiminin sadece Scrum vb. birkaç çerçeve ile başarılı olacağı algısı oluştu.

Verdiğim eğitimlerde özellikle altını çizdiğim Çevikliğin sadece bir framework’ten ibaret olmadığı, proje yönetiminin ayrı bir disiplin ve prensip grubu olduğu ve çevik çerçeveler / geleneksel yöntemlerin ‘Proje Yönetimi’ ve ‘Agile’ konularında tek araç olmadığı konusuna PMI , PMBok 7. versiyon ile biraz daha açıklık getiriyor. Peki nedir bu süreç bazlı yaklaşımdan prensiplere geçiş…

PMBok 7 yukarıdaki görselden de göreceğiniz gibi 12 proje teslim prensibine değinmektedir. Buradaki amaç ise çıktı üretmekten çok değer yönetimini vurgulayarak değer üretimini arttırmaktır. Değer yönetim sistemi sadece proje yöneticilerine değil, tüm proje ekip üyelerine, paydaşlara ve kuruma proje sonunda amaçlanan hedefe nasıl ulaşılacağı konusunda yol gösterici olacaktır. Geleneksel yöntemlerde oluşan ‘Proje Yöneticisi herkesi bir araya getirerek, tüm ekibi koordine eder’ algısı da bu prensipler ile yıkılacaktır. Takımların kendi kendini yönettiği, proje yöneticisinin koordinasyondan ziyade liderlik yaptığı yapıların artacağını söyleyebiliriz.

Yeni versiyonun odaklandığı bir diğer olgu ise; ‘ “Business Value Realization‘ kavramıdır. PMI bu kavramla projelerin sonunda oluşan iş değerinin kuruma kazandırılmasına ve bu kazanılan değere göre de şirketin yeni portföy stratejilerini başlatmasına odaklanmaktadır. Böylece projelerin sadece proje yaşam döngüsünden ziyade şirketin stratejik hedeflerine de daha fazla sürdürülebilir şekilde hizmet etmesini sağlamaktadır.

Benim en çok beğendiğim yeniliklerden biri olan; Proje Yaklaşımı kavramıdır. Bu kavram ile, projelerde sadece bir yönteme odaklanmaktan ziyade ‘Agile’, Geleneksel’ ve Hybrid’ yaklaşımları projelerin özelliklerine göre kullanılabilir hale getirmektedir. Bu yaklaşımlar 3 başlık halinde;

  • Geleneksel – Öngörülebilir Proje Yönetimi
  • Agile – Uyarlanabilir Proje Yönetimi
  • Hybrid Proje Yönetimi ‘dir.

Bu kavramı biraz daha açalım… Projeniz öngörülebilir bir halde kapsamı net, zaman planı belirli ve değişim yönetimi konusunda çok sorun yaşamayacaksanız ‘Geleneksel – Öngörülebilir Proje Yönetimi’ yaklaşımını kullanabilirsiniz. Süreçleri net bir şekilde çizebilir, tek bir kapsam dokümanı ile ilerleyebilir ve süreç bazlı projeyi tamamlayabilirsiniz.

Eğer projelerinizde devam eden faaliyetler halinde ve sonraki adımı görmek için bir önceki adımın bitmesini beklemeniz gerekiyorsa,çevik pratikleri kullanarak arttırımlı yapı ile proje teslimatlarını ufak parçalar haline bölerek de yönetebilirsiniz. Fakat ‘Agile’ yaklaşımlarda yaptığımız en büyük hatalardan biri; projenin sonunda ortaya çıkacak ‘değer’ e odaklanmaktan ziyade ‘Kervan yolda düzülür’ deyimine daha yakın, ürünün ana hedefi olmayan, ucu açık ve sonsuza kadar devam eden bir talep yönetimi haline getirmemiz. Proje Başlatma Belgesi kavramına, Agile yöntemler ile soğuk bakmaya başlasak bile bu belgenin kapsamı sınırlamadan çok ana amacının projenin getireceği hedef / KPI / amaçların net olması ve şirketin stratejisine ne kadar hizmet ettiğinin de gösterilmesidir. Bu nedenle; PMI Agile yaklaşımların da Proje Yönetiminde kullanılması fakat Proje Yönetimi kavramının önüne geçmemesinin önemini vurgulamaktadır. PMI, yeni versiyonda agile yaklaşımlar ile teslimatlar üretileceği ve proje sonunda ana ürünü çıkartmaktan ziyade parçalar halinde teslim edileceği için ‘Proje Yönetimi’ yerine ‘Proje Teslimi’ kavramını kullanmıştır.

Hybrid yaklaşımda ise; hem geleneksel yöntemleri hem de çevik yöntemleri beraber kullanarak projelerde üretilecek değeri yine maksimize edecek bir yaklaşım kullanılabileceğini belirtmektedir.

Sonuç olarak; PMI’ ın PMBok 7 ile radikal bir değişikliğe gittiğini söylemek mümkün. Proje Yönetimi kavramına yeni bir boyut getirerek özellikle Hybrid yönetim hayatımıza daha fazla girdiğinde, yaklaşımlara ek olarak ‘Proje Yönetimi’ nde değer üretmeye odaklanılacaktır.

Burada ‘Proje Yönetici’ lerine büyük rol düşmektedir. Proje Yöneticileri çıktı üreten Geleneksel Proje Yöneticisi olmaktan ziyade değer üreten Çevik Proje Yöneticisi olmaya çalışmalı, şirket içerisinde ‘Proje Yönetimi’ kavramını yaygınlaştırmalı ve organizasyonun da ‘Proje Yönetimi’ ni bilmesini sağlamalıdır. Çünkü Proje Yönetimini sadece Proje Yöneticilerinin bildiği bir organizasyonda, bir gemiyi tek başına kürekle çekmeye çalışan bir kişi olmaktan öteye gidilemez.

Kişilerin değil, organizasyonların Proje Yönetimini bildiği ortamlarda çalışabilmek dileğiyle…

“PMBok 7. Versiyonu Geliyor!” üzerine 1 yorum.

  1. Geri bildirim: Projelerde Zaman Baskısı...

Bir cevap yazın